1-ÇOK ÇALIŞIP ZAMANSIZ ÖLENLER DEĞİL, AZ ÇALIŞIP ZAMANINDA ÖLENLER DUA ALIYOR

Ölüm aylığı şartları değişkendir.

Hepimizin bildiği üzere sosyal güvenlik vazgeçilmez bir haktır.  İnsanlar eşlerini kaybettikleri zaman hemen Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan ölüm aylığı alma düşüncesiyle karşı karşıya gelirler.  Bizim sosyal güvenlik yapımız öyle bir karışmış ki; ölen kişilere bile eşit bir uygulama yapamaz hale gelmişiz.

Hal böyle olunca bizim sosyal güvenlik yapımızda az çalışan ve zamanında ölenlerin hak sahipleri maaş alabilmekte iken, çok çalışıp zamansız ölenlerin hak sahipleri maaş alamamaktadırlar.

Olmaz böyle bir şey diyeceksiniz ama unutmayalım ki; olmaz dediğimiz birçok şey oluyor işte.

Durumu 4/1-A (SSK) kapsamında iki örnekle açıklayacak olursak;

1-Mehmet Bey 1958 doğumlu olup yaşam süreci boyunca 1990 ile 2006 tarihleri arasında 350 gün SSK’lı çalışıp 2006 yılında vefat etmiştir. Mehmet Bey’in askerlik süresi 600 gündür.   Mehmet Bey’in hak sahipleri Sosyal Güvenlik Kurumu’na müracaat edip Mehmet Bey’in askerlik süresini ödeyerek 950 gün üzerinden ‘ölüm aylığı’ alma hakkını kazanmışlardır ve hak sahiplerine ortalama 800 TL maaş bağlanmıştır. Buraya kadar hiçbir sıkıntı yok görüldüğü üzere.

2-Mehmet Bey’in komşusu ve aynı zamanda askerlik arkadaşı Hüseyin Bey 1988 ile 2010 tarihleri arasında 800 gün SSK’lı çalışmış olup 2010 tarihinde vefat etmiştir. Hüseyin Bey’in de askerlik süresi 600 gündür. Hüseyin Bey’in hak sahipleri Sosyal Güvenlik Kurumu’na müracaat edip askerlik süresini ödemişler ve toplam gün sayıları 1400 güne ulaşmıştır.  Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından maaş almaları için yeterli gün sayısı olmadığı kanaatine varılarak maaş talepleri reddedilmiştir.

Görüldüğü üzere Mehmet Bey’in hak sahiplerine 950 günden maaş bağlanabilirken, Hüseyin Bey’in hak sahiplerine 1400 günden maaş bağlanamamaktadır.  Buyurun terazinin neresinden tutmak isterseniz siz tutun.

Nedenini sorarsanız; 4/1-a kapsamında olup da 01.10.2008 tarihinden sonra ölenlerin hak sahiplerine maaş bağlama koşulları 5510 Sayılı Kanun’la ağırlaştırılmıştır. Ya  (Bağ-kur) 4/1-b kapsamındaki hak sahiplerinin durumu nedir diye sorarsanız, onlara bir sonraki yazımızda değinelim isterseniz. Onların durumu bir hayli daha karışık…

2-BAĞKUR’DA 13. BASAMAKTAN EMEKLİ OLANLAR 12.BASAMAKTAN EMEKLİ OLANLARDAN DAHA AZ MAAŞ ALIRLAR

Bilindiği üzere 01.10.2008 tarihinden itibaren 4/1-b’de (Bağ-Kur) basamak sistemi kaldırılmıştır. Ancak emekli maaşı bağlanırken, 25 yıl veya 15 yıl geriye dönük hizmetler dikkate alındığı için basamak sistemi tekrar devreye giriyor.  Bu durumda 2008 yılından bu yana çok fazla zaman geçmemiş olmasından dolayı maaşlar bağlanırken, halen kişinin en son prim ödemiş olduğu basamak dikkate alınmaktadır.

Basamak sisteminin mantığı neydi, kısaca; kim yüksek basamaktan prim öderse, o daha yüksek maaş alacaktı? 

Şimdi bakalım; 4/1-b’de 13. basamaktan emekli olanlar, 4/1-b’de 12. basamaktan emekli olanlarından takriben 80 TL daha düşük maaş almaktadırlar. Yani takriben 13. basamaktan bugün emekli olanlar 900 TL maaş almakta iken 12. basamaktan emekli olanlar 980 TL maaş almaktadırlar.

‘Olmaz’ demeyin oluyor işte. Sebebini sorarsanız 12. basamağa yapılan Sosyal Destek Ödemesi, 13. basamağa yapılandan daha fazla. Ne yapabiliriz derseniz, şu an için hiçbir şey yapamazsınız. Ancak yeni bir kanun ile bu durum düzeltilebilir.  

3-KİMLER 4/1-A (SSK)  VE 4/1-B ( BAĞKUR) DEN DOĞUM BORÇLANMASI YAPABİLİR?

4/1-b kapsamında prim ödedikten sonra doğum yapan anneler doğum borçlanması hakkından yararlanamıyorlardı.  Ancak 4/1-a (SSK) kapsamında adına kısa vadeli (sağlık primi) veya uzun vadeli (emeklilik primi)  sigorta primi ödendikten sonra doğum yapan anneler en fazla 2 çocuğa kadar doğum borçlanması yapabiliyorlardı. ‘Nasıl olur her ikisi de Sosyal Güvenlik Kurumu değil mi? Birisi borçlanır iken diğeri neden borçlanamıyor?’ diyeceksiniz bekli ama tuhaf da olsa kanun böyle.

Neyse ki; burada yeni bir düzenleme getirildi. 6552 Sayılı Kanun’un Resmi Gazete’de yayınlandığı 10.09.2014 tarihten itibaren 4/1-b kapsamındaki annelerde doğum borçlanma hakkından yararlanabilmeye başladılar.  Yine ilgili kanun ile birlikte çocuk borçlanma sayısı 2 çocuktan 3 çocuğa çıkarılmıştır. Bu iki durum annelerimizi ve anne adaylarımızı memnun edecektir diye düşünüyoruz. Demek ki burada bir ohh çekebileceğiz. İstenirse kanun değiştirilip herkese eşit uygulamaya gidilebiliyormuş demek geliyor içimden…

SİZDEN GELEN SORULAR.

SORU: 01.01.1992 ile 01.06.1995 tarihleri arasında 4/1-b kapsamında prim ödemiş bulunmaktayım. 01.03.1990, 01.08.1998 ve 01.10.2000 tarihlerinde 3 çocuk sahibi oldum.  3 çocuğumu da borçlanma yapabilir miyim? Meryem TAŞÇI-TRABZON

CEVAP:  İlk çocuğunuz 4/1-b (Bağ-Kur)  kapsamına alındığınız tarihten önce olduğu için bu çocuktan doğum borçlanması yapma imkânınız şu andaki yasalara göre mümkün değildir. Diğer iki çocuğunuz için toplam 1440 gün ( 720x2)  borçlanma yapma hakkına sahipsiniz. 1440 günlük sürenin isterseniz tamamını isterseniz dilediğiniz kadar kısmını borçlanabilirsiniz.

SORU: 01.08.1958 doğumluyum. İlk işe giriş tarihim 01.07.1976 olup Şu an itibarıyla 4/1-a (SSK ) kapsamında 3050 gün sayısına ulaşmış bulunmaktayım. 3600 günden Ne zaman emekli olabilirim. Askerlik sürem 600 gündür. Hasan KALYONCU-GİRESUN

CEVAP: 08.09.1976 tarihinden önce işe başladığınız için çok şanslısınız. 3600 gün 55 yaşa tabisiniz.  Askerlik sürenizden 550 gün borçlanıp ödemeniz durumunda hemen emekli olabilirsiniz.

SORU: 01.11.1963 doğumluyum. 01.05.1981 ile 15.07.2004 tarihleri arasında 4/1-a (SSK) kapsamında değişik işyerlerinde toplam 5500 gün çalıştıktan sonra işten ayrıldım. Daha sonra 01.04.2005 tarihinde bir işletme kurarak 4/1-b (Bağ-Kur ) sigortalısı oldum. Malum esnaflık faaliyetimin çok iyi gitmemesinden dolayı 4/1-b (Bağ-Kur) borçlarımı tam olarak ödeyemedim. Şu anda Bağ-Kur’a 30.000 TL civarında anapara 10.000 TL faizi olmakla beraber 40.000 TL civarında borcum bulunmaktadır. Bu durumda ne yapabilirim? Ramazan ATAY-GÜMÜŞHANE

 

CEVAP: Anladığım kadarıyla Bağ-Kur borçlarını ödeme imkânınız biraz zor gibi. Yalnız hiç Bağ-Kur kapsamına girmemiş olsaydınız şu anda 5500 günle çoktan SSK’dan emekliydiniz. Yani sizi yakan burada Bağ-Kur olmuş.  Bu durumda en iyi izlenmesi gereken yol BAĞKUR İMTİNA DAVASI açmanız olacaktır.  Zaten sizin SSK günleriniz, SSK’dan emekli olmanıza yeterli gözüküyor. Bağ-Kur imtina davası açmanız durumunda sadece SSK günleriniz dikkate alınarak emeklilik durumunuz değerlendirilecektir.  Hiç zaman kaybetmeyin, konuya hakim uzman arkadaşlarla yola çıkmanız durumunda Bağ-Kur’a ödeme yapmadan, SSK’dan hem de daha yüksek maaş ile emekli olabilme hakkına sahipsiniz. 

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
<strong>Dikkat!</strong> Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.